Биосфера — Жердің тірі организмдер мекендейтін қабығы. Ол атмосфераның төменгі бөлігін, гидросфераның беткі қабатын және литосфераның жоғарғы бөлігін қамтиды. Биосфера — тірі ағзалар мен олардың тіршілік ету ортасының біртұтас жүйесі.
🌍 Биосфераның шекарасы:
Атмосферада – 20 км-ге дейін (бактериялар мен микробтар тіршілік ете алады).
Гидросферада – мұхиттың ең терең жеріне дейін (Мариан шұңғымасы – 11 км).
Литосферада – жер астында 3–4 км тереңдікке дейін (бактериялар кездеседі).
🧬 Биосферадағы тірі организмдер:
Микроағзалар (бактериялар, балдырлар).
Өсімдіктер (ормандар, шалғындар, балдырлар).
Жануарлар (жердегі, суда, әуеде тіршілік ететіндер).
Адам — биосфераға ерекше әсер етуші тіршілік иесі.
♻️ Биосферадағы процестер:
Зат және энергия айналымы (су, көміртек, азот циклдары).
Фотосинтез және тыныс алу.
Тірі ағзалардың өзара әрекеттесуі (жыртқыштық, симбиоз, бәсекелестік).
⚠️ Биосфераға қауіп төндіретін факторлар:
Адам әрекеті (қоршаған ортаның ластануы, ормандарды кесу, өндіріс қалдықтары).
Климаттың өзгеруі (жылыну, мұздықтардың еруі).
Биологиялық әртүрліліктің жойылуы (жануарлар мен өсімдіктердің жойылуы).