1-жұп: Дамыған елдердің ғылыми-техникалық әлеуеті және «ақылдың ағылуы»
1. Қазіргі заманғы дамыған елдер экономикасының басты қозғаушы күші мен ғылымды қолдаудағы мемлекеттің рөлі қандай?
📚Жаңа экономикалық дәуірде мемлекеттердің бәсекеге қабілеттілігі тек шикізатпен ғана шектелмейді, олар инновациялық сипатқа көшіп отырады. Осы орайда 🌍қазіргі кезде дамыған елдер экономикасының басты қозғаушы күші — ғылыми-техникалық прогресс болып табылады 🔬және мәтінде келтірілгендей, арнайы ғылым қалаларының (технополистердің) пайда болуы мен ғылымды дамытуда мемлекеттің қолдаушы рөлінің жоғары болуы тікелей дәлел болады.
2. Дүниежүзіндегі ғылыми-зерттеу жұмыстарын қаржыландыру мен оның басты нәтижелері қай елдерде қалай көрініс табады?
💡Бұл көрсеткіштер тек қана ішкі нарықты дамыту емес, жаһандық технологиялық үстемдікті орнатумен ұштасқан белсенді платформа болып табылады. Нәтижесінде 🔍дүниежүзі бойынша ҒЗТКЖ-ға бөлінетін қаржының 90%-дан астамы осы дамыған елдерге тиесілі екені бақыланады 📈ал нақты айтқанда, іс жүзінде мұнда ғылымға негізделген өндірістің АҚШ, Жапония мен Германияда шоғырлануы және оның ЖІӨ құрылымында 30–40%-ға жету заңдылығы осы бағытты тұрақты айқындайды.
3. Дамыған елдердің білім беру жүйесі мен олардағы «ақылдың ағылуы» процесі қалай сипатталады?
🌱Жаңа технологиялық дәуірде кәсіпорындардың тиімділігі мен өнім сапасы еңбек ресурстарының кәсіби біліктілігіне тікелей тәуелді. Бұл ретте 🗺️біліктілігі жоғары мамандар мен ғалымдарды ұдайы қажет ету нәтижесінде дамушы елдерден «ақылдың ағылуы» жүруі аса маңызды рөл атқарады 📋және ең маңыздысы — бүгінгі таңда бұл жағдайдың, ең алдымен, Жапониядағы 450 озық университет тәрізді заманауи білім беру жүйесімен және ел азаматтығын бірінші кезекте ғалымдарға беру үдерісімен айқындалуы олардың даму әлеуетімен тығыз байланысты.
2-жұп: Инновациялық шаруашылық құрылымы және «хай-тек» салалары
1. Дамыған елдердің шаруашылығындағы инфрақұрылым мен жоғары технологиялық салалардың ерекшелігі неде?
💧ҒТР дамуының жаңа кезеңінде өндіріс тиімділігін арттыру үшін мемлекеттер жаңа ғылыми бағыттарды қарастырды. Сондықтан 📌бұл өңірлерде инфрақұрылым мен әлеуетті әлеуметтік қызмет көрсетудің жоғары деңгейін байланыстыра отырып зерттейді 📝және соның нәтижесінде осы міндетті тиісінше орындау үшін шикізат пен еңбекті аз қажет ететін жоғары технологиялық салалар («хай-тек») мен софт-салалардың күшті дамуы бұл бағыттың өзіндік ғылыми жолын қалыптастырады.
2. Дамыған елдердің жаппай сұраныс тауарларынан бас тартып, инновациялық салаларға ауысуы қалай жүреді?
🎯Экономиканы басқаруды жетілдіру мен оның тиімділігін арттыру заманауи шаруашылықтың негізгі қозғаушы күші болып табылады. Осы ретте 📖елдердің біртіндеп өндіріс пен тұтынудың жаңа технологиялары мен сапалық өзгерістері тұрғысынан зерделенеді 📊яғни бұған қоса ақыр соңында бұл жүйенің экологиялық талаптар қатаң сақталатын инновациялық салаларға алмасу құбылысы да осы құрылымдық талдауларға бағынады.
3. Ақпараттық экономиканың қалыптасуы жаһандық деңгейде бай және кедей елдердің аражігіне қалай әсер етеді?
🗂️Мәтінде басқару процесін ғылыми білім мен жоғары деңгейдегі мамандар арқылы байыту мен оның құрылымдық элементтерін ұйымдастыру ерекшеліктері жіктеледі. Керісінше ⛓️білімге негізделген ақпараттық экономиканың халықаралық рентаны (үстеме құнды) дамыған елдердің өз қолдарына шоғырландыруынан айқын байқалады 📑осы орайда ғалымдар бұл заңдылықтардың барлығына да бұрыннан бай елдердің одан сайын байып, ал кедей елдердің кедейшілігінен арыла алмайтын үдерістерінің тікелей әсер еткенін толық анықтаған.
3-жұп: Халықаралық саудадағы басымдық және жаһандық қаржы ағындары
1. Дамыған елдердің халықаралық сауда нарығына ұсынатын негізгі өнімдері мен ақыл-ой еңбегінің нәтижелері қандай?
🎓Мәтінде көрсетілгендей, халықаралық нарықта айқын басымдыққа ие болу өнімді өңдеу шараларының сипаты әртүрлі екендігімен алмастырылған. Бұл танымал тәсілдер әлемдік нарыққа неғұрлым жоғары деңгейде өңделген, бағасы жоғары болатын тауарлар ұсыну арқылы айқын көрінеді 🛠️ал оның нәтижесінде сапалы қызмет көрсету, патенттер, тауарлық белгілер мен лицензиялар сияқты ақыл-ой еңбегі нәтижелерінің басқа жаққа экспортталуы барысында шаруашылықтың ілгерілеуі жүретіні дәлелденген.
2. Жаһандық қаржы ағындарының тоғысуы нәтижесінде қандай әлемдік орталықтар мен құрылымдар қалыптасты?
⏳Мемлекеттердің қаржылық жүйелерінің дамуы мен өндірістік қуаттарды бағалау әдістері зерттеулердің тұтастығын айқын көрсете алады. Одан кейін 📕әлемдік экономикаға тікелей ықпал ететін ірі қаржылық инфрақұрылымды мемлекеттік қаржыландыру кезеңдері кезекпен алмасады ⚙️демек, уақыт өте келе экономиканы қозғау үшін Лондон, Нью-Йорк, Чикаго, Токио сияқты ірі қаржы орталықтары бой көтеріп, соңында ең ірі 20 ұлтаралық құрылымның арасында 13-і дамыған елдердің компаниялары болатын үдеріспен аяқталады.
3. Халықаралық нарықтағы несиелік қаржының айналымы мен оның халықтың өмір сүру сапасына ықпалы қандай?
📝Дүниежүзілік шаруашылықты қайта құру және салалық пропорцияларды қамтамасыз ету тек ішкі ресурстармен шектелмейді, олардың арасында тұрақты байланыс үдерісі бағынады. Бұл бағытта зерттеушілер халықаралық нарықтағы несиелік қаржының 90%-ы осы елдердің өз ішінде айналымға түсетін әлеуетін кеңінен қолданады 📥осылайша, осы тиімді концепцияның көмегімен экономиканың трансформациялануы артып, соңында қоғамда аса жоғары өмір сүру сапасының қамтамасыз етілуі және дүниежүзінің барлық түкпірінен жұмыс күшінің тартылу үдерістерінің үлесін күрт арттыру бағыты бойынша ауқымды жобаларды жүзеге асыруға зор мүмкіндік туады.