1-жұп: Мемлекеттердің даму стратегияларын құру заңдылықтары мен постиндустриялық модельдер
1. Елдің ұзақ мерзімді экономикалық даму стратегиясын әзірлеу барысында қандай ішкі және сыртқы факторлар жүйелі түрде ескерілуі тиіс?
📚Жалпы сипаттама бойынша экономикалық даму стратегиясы елдің болашақтағы стратегиялық мақсаттарын нақты айқындап беру қызметін атқарады. Осы орайда 🌍мемлекеттің ұзақ мерзімге арналған ең маңызды даму бағыттары мен іргелі ұстанымдары терең негізделеді. 🔬Мәтінде көрсетілгендей, бұл жауапты стратегияны жасау барысында елдің ішкі экономикалық әлеуеті мен қазіргі заманғы жаһандық әлем дамуының негізгі тенденциялары мен сын-тегеуріндері міндетті түрде ескеріледі.
2. Қазіргі дамыған постиндустриялық елдерге тән инновациялық өсу стратегиясының басты ерекшелігі неде және ол қалай іске асады?
💡Әлемдік шаруашылық жүйесінде постиндустриялық дамыған мемлекеттер өндірісті жаңғырту мен жаңа технологиялық үрдістерді енгізуде алдыңғы қатарда келеді. Нәтижесінде 🔍бұл елдерге инновацияларға негізделген ерекше өсу стратегиялық моделі тән болып отыр. 📈Іс жүзінде бұл құбылыс ғылым мен техниканы қайнар көз ретінде, бизнесті енгізу алаңы ретінде қарастырып, оларды үйлестіруші мемлекеттің тікелей ықпал етуімен анықталады.
3. Постиндустриялық қоғамда халықаралық бәсекелестіктің күшеюі жағдайында неліктен білім мен инновациялық идеялар қаржылық ресурстардан жоғары бағалана бастады?
🌱Қазіргі халықаралық экономикалық бағалауларға сәйкес, жаңа заманда ғылым мен техника жетістіктерінің өндіріске енуі шаруашылықтың басты қозғаушы күші саналады. Бұл ретте 🗺️ақпараттық технологиялардың қоғам өмірінің барлық саласына енуі жаңа ақпараттық өркениеттің қалыптасуына алып келді. 📋Ең маңыздысы — халықаралық бәсекелестік жағдайында жетістікке жету үшін тек қаржы көлемі жеткіліксіз, сондықтан білім, оны сақтау, жинақтау, алмасу мен жаңаша ойлау қабілеті қаржыдан әлдеқайда артық бағаланады.
2-жұп: Ақпараттық қоғамдағы әлеуметтік құрылымдар және дамушы елдердің индустрияландыру бағыттары
1. Ақпараттық қоғам жағдайында әлеуметтік жіктелудің сақталуы мен адамдар арасында мүліктік теңсіздіктің туындауына қандай негізгі фактор себеп болады?
💧Шаруашылықты жаңғырту барысында жаңа қоғамды жоғары білікті кәсіби мамандар мен ғалымдар қоғамы деп сипаттауға толық негіз бар. Сондықтан 📌бұл жүйенің негізгі өзегін зерттеушілер, кеңесшілер, сарапшылар мен технократтардан тұратын интеллектуалдар табы құрайды. 📝Сонымен қатар, мұнда қазіргі дамыған мемлекеттердің өзінде адамдардың иеленген білім деңгейінің әртүрлі болуы тікелей мүліктік теңсіздіктердің байқалуына алып келуде.
2. Дамушы мемлекеттер өз алдында тұрған артта қалушылықты жою мен халықтың тұрмыс деңгейін көтеру мәселелерін неліктен индустрияландыру үдерісімен байланыстырады?
🎯Жаңа жүйеге өтуде бұл топқа жататын елдер өз экономикасының нығаюы мен дүниежүзілік шаруашылықтағы орнын түбегейлі өзгертуді көздейді. Осы ретте 📖ұлттық үкіметтер бұл күрделі мәселелердің бірден-бір шешімін өнеркәсіпті басым түрде дамытудан көреді. 📊Бұған қоса, бұл құрылымдық жақсартуларға өндірісті техникалық тұрғыдан қайта жабдықтау мен елдің экспорттық әлеуетін модернизациялауға жол ашатын кешенді индустрияландыру үдерісі жатады.
3. Дамушы елдерде алғашқы кезеңдерде қолданылған импорталмастырушы стратегияның негізгі мақсаты қандай және ол қандай нәтижелер берді?
🗂️Қаржы жүйесінің тұрақтылығы мен ішкі нарықты қорғау үшін бұл мемлекеттерде жергілікті өңдеуші өнеркәсіпті қолдау шаралары жүргізілді. Керісінше ⛓️сырттан келетін дайын тұтыну тауарларының импортын барынша қысқарту арқылы ұлттық кәсіпкерлікті нығайту көзделді. 📑Осы орайда ішкі нарықты тиімді игеру нәтижесінде халық саны көп Бразилия мен Мексика сияқты елдерде өнеркәсіптің орташа жылдық өсімі 6%-дан асып түскені байқалды.
3-жұп: Экспорттық, инвестициялық және демографиялық даму стратегияларының экономикалық тетіктері
1. Азиялық жаңа индустриялық елдердің (Сингапур, Корея және т.б.) қысқа мерзімде экономикалық өрлеуге жетуіне экспорттық стратегия мен сыртқы байланыстар қалай әсер етті?
🎓Бұл топшадағы елдерге ең алдымен өз экономикасының ашықтығын қамтамасыз ету мен халықаралық еңбек бөлінісіне белсенді түрде араласу тән. Бұл бағытта олар әлемдік сауданы елдің қаржылық ресурстарын ұлғайту мен шаруашылық құрылымын жаңартуға бағыттады. 🛠️Алайда олардың серпінді дамуына Жапониямен тығыз қарым-қатынас орнатуы, бұл елдің инвестициялары мен озық технологияларын, басқару тәжірибесін қазіргі заманғы өндіріске енгізуі тікелей зор ықпал етті.
2. Инвестиция есебінен өсу стратегиясын ұстанатын мемлекеттер тиімді технология алмасу мен қаржылық өсімге қол жеткізу үшін қандай ішкі тетіктерді қалыптастыруы керек?
⏳Бұл топшаға енетін мемлекеттердің өндірісті ұлғайтуы ең алдымен ішкі және сыртқы қаржыны жылдам жинақтау факторларына негізделеді. Тікелей алғанда 📕шетелдік ірі инвестицияларды тарту арқылы елдер арасындағы жаңа технологиялардың алмасу үдерісі кеңінен жолға қойылады. ⚙️Демек, бұл елдердің басты экономикалық тетігі — жемқорлыққа қарсы табанды күрес жүргізу, экономикалық тұрақтылықты қамтамасыз ету және ұзақ мерзімді мақсаттарға басымдық беретін қолайлы бизнес ортасын қалыптастыру болып табылады.
3. Демографиялық әлеуеті жоғары, халық саны өте көп Қытай мен Үндістан сияқты елдер еңбек нарығын нығайту үшін қандай стратегиялық даму жолын қолданады?
📝Халықаралық сарапшылардың деректері бойынша, жұмыс күші мол елдерде мемлекеттің экономикалық үдерістерге тікелей араласу рөлі жоғары болады. Бғытта бұл мемлекеттерде жаңа жұмыс орындарын ашу арқылы халықты жұмыспен қамтамасыз етуді барынша арттыру стратегиясы ұстанылады. 📥Осылайша, бұл бағыт еңбек нарығын нығайтумен қатар, қоғамдағы тұрғын халықтың жекелеген әлеуметтік топтарын (соның ішінде әйелдер мен жастарды) тарту үшін арнайы қолайлы жағдайлар жасауға бағытталған.