🔹 1-топ: Географияның қалыптасуы
1. Қазақстан туралы алғашқы географиялық деректер қандай байланыстар нәтижесінде жиналды?
Еуропа мен Азия елдері арасындағы қарым-қатынастар, керуен жолдары мен елшілік көштері арқылы.
2. Қазақстан аумағы арқылы өткен жолдар нені тануға мүмкіндік берді?
Көптеген табиғи нысандар туралы жазба деректердің ерте кезден белгілі болуына мүмкіндік берді.
3. Қазақстанды физикалық-географиялық тұрғыдан жүйелі зерттеген алғашқы қазақ ғалымы кім?
Шоқан Шыңғысұлы Уәлиханов.
4. Шоқанның география ғылымын дамытуға әсер еткен еңбектерінің бірін атаңыз.
«Іле өлкесінің географиялық очеркі», «Жоңғар очерктері», «XVIII ғасырдағы қазақ даласының картасы».
5. Шоқан Уәлиханов қай жаста Орыс география қоғамының құрамында болды?
21 жасында.
6. Шоқан қандай екі аймақтың географиясы мен этнографиясын зерттеуге үлес қосты?
Қазақстанның және Орта Азия елдерінің.
7. Қазақстан географиясының қалыптасу кезеңі қай уақытқа дейін созылды?
ХІХ ғасырдың ортасынан 1930 жылдардың аяғына дейін.
🔹 2-топ: Қалыптасу және даму кезеңі
1. Алғашқы географиялық ойлардың орталықтары қай қалаларда болды?
Семей, Омбы, Орынбор және Ташкент қалаларында.
2. 1930 жылдардың ортасында қандай жаңа құрылымдар пайда болды?
Педагогикалық институттардың тұңғыш география кафедралары пайда болды.
3. 1939 жылы қандай географиялық ғылыми-зерттеу ұйымы құрылды?
КСРО Ғылым академиясының Қазақ филиалындағы география секторы.
4. Қалыптасу кезеңіндегі зерттеудің басты мақсаты не болды?
Еліміздің табиғатын толық сипаттап, оның географиялық портретін жасау.
5. Қазақстан географиясының қалыптасу кезеңі қандай ғалымдармен байланысты?
Шоқан Уәлиханов, Александр Седельников, Салық Бабажанов, Григорий Потанин.
6. Даму кезеңі қай уақыт аралығын қамтиды?
1930 жылдардың аяғынан 1990 жылдардың басына дейін.
7. Даму кезеңінде қандай жаңа ірі жұмыстар жүргізілді?
Мұздықтар, көлдер мен өзендердің каталогы жасалды, табиғат кешендері картаға түсірілді, жаңа қорықтар ұйымдастырылды.
8. Қазақ КСР-дің қандай еңбегі ғалым-географтардың көпжылдық еңбегінің нәтижесі болды?
Екі томдық Атласы.
🔹 3-топ: Қазіргі қазақстандық география
1. Қазіргі қазақстандық географияда шамамен қанша ғалым бар?
Шамамен 400-дей ғалым бар.
2. Географияны жұмыс бағыты бойынша қалай бөледі?
Академиялық және жоғары оқу орны географиясы деп бөледі.
3. Міндетіне қарай география қандай екі түрге бөлінеді?
Іргелі және қолданбалы география.
4. Академиялық ғылымның негізгі қызметі қандай?
Географиялық зерттеулердің басым бағыттарын анықтау және ірі жобаларды географиялық тұрғыдан негіздеу.
5. Қазақстандағы академиялық географияға жетекшілік ететін институт қалай аталады?
Қазақстан Республикасының география және су қауіпсіздігі институты.
6. Жоғары оқу орны ғылымы қандай екі функция атқарады?
Білім беру және ғылыми-зерттеу функцияларын.
7. Қазіргі қазақстандық география қандай негізгі салаларға бөлінеді?
Физикалық, әлеуметтік, экономикалық, саяси география, географиялық елтану және картография.
8. Қазіргі географияның басты мақсаты неде?
Өзгеріп жатқан әлемде Қазақстанның тұрақты дамуын ғылыми тұрғыда негіздеу.