🔹 1-топ: Топонимия және географиялық атаулар
1. Топонимия дегеніміз не?
Белгілі бір аумақтағы географиялық атаулар жиынтығы.
2. Географиялық нысандардың ортақ белгісі қандай?
Олардың бәрінің Жер бетінде белгілі бір орналасқан орны бар.
3. Географиялық атаулар нысандарға не үшін қажет?
Оларды белгілеу және танып-білу үшін қажет.
4. Топоним сөзінің түбірлері қай тілден шыққан?
Грек тілінен: топос — орын, жер; онима — атау.
5. Географиялық координаталар тәсілі неге күнделікті өмірде қолайсыз?
Себебі ол ұзақ әрі түсініксіз, күнделікті қолдануға ыңғайсыз.
6. Географиялық атаулар жойылып кетсе, не болар еді?
Қайда бару, қайда ұшу керектігі белгісіз болып, дүние түсініксіз жағдайға енер еді.
7. Географиялық атаулардан тағы қандай мәлімет білуге болады?
Аумақтың бұрынғы табиғаты, өсімдіктері мен жануарлары туралы білуге болады.
🔹 2-топ: Топоним түрлері
1. Жеке атауларға қандай мысалдар жатады?
Тарбағатай, Мұғалжар, Есіл, Жайық, Тараз, Павлодар.
2. Жалпы атаулар деген не?
Нысандарды белгілі бір топқа жатқызу арқылы берілетін атаулар.
3. Хоронимдер нені білдіреді?
Кез келген аумақтың атауын білдіреді.
4. Оронимдер қандай нысандардың атауы?
Жер бедері формаларының атауы.
5. Гидронимдерге не жатады?
Өзендер, көлдер, суқоймалары, мұздықтар, бұлақтар.
6. Урбанонимдер қандай атаулар?
Қалаішілік нысандардың атаулары.
7. Дромонимдер нені көрсетеді?
Көлік жолдарының атауларын көрсетеді.
🔹 3-топ: Қазақтың халықтық географиялық терминдері
1. Қазақтың халықтық географиялық терминдерін зерттеген ғалым кім?
Қазақстандық географ Ғани Қоңқашбаев.
2. Ғани Қоңқашбаевтың сөздігінде қанша атау бар?
550-дей атау енгізілген.
3. Қандай терминдер халықаралық географиялық терминологияда қолданылады?
Адыр, сор, сырт, тақыр және т.б.
4. Халықтық терминдер көшпелі өмірмен неге байланысты болды?
Жер бедерін, климатты, өсімдікті, су көздерін және жайылымды білу қажет болғандықтан.
5. Шұрат деген не?
Қамысты астық тұқымдас өсімдіктер өскен ойыс жер.
6. Сарысу және Қаратау атаулары нені білдіреді?
Сарысу — өзен суының түсіне қатысты, Қаратау — сырт пішіні қара түсті болуына қатысты аталған.
7. Тау терминіне қандай сипаттар қосылса, жаңа топонимдер пайда болады?
Түсі, көлемі, формасы және адам аттары.