ТАПСЫРМА

Берілген мәтін бойынша тіл, этнос, қостілділік, тілдік семья, жазу және этнолингвистикалық білім туралы тапсырмаларды орындаңыз.

ЖҰМЫС НҰСҚАУЛЫҒЫ

Оқу мәтіні

Негізгі ұғымдар
Қазақстан емес — мәтіндік тапсырма

Тіл – халықтың белгісі ретінде

Тіл – халық немесе этностың басты белгілерінің бірі. Этнос – белгілі бір аумақта тарихи қалыптасқан тілі мен мәдениеті ортақ, өз бірлігі мен басқа этностардан айырмашылығын түсінетін адамдар жиынтығы.

Тіл – адамдардың қарым-қатынас құралы. Ол қоғаммен бірге дамып, өзгеріп отырады. Тірі және өлі тілдер болады. Ана тілі, ұлттық тіл, мемлекеттік тіл және ресми тіл ұғымдары бар.

Бір тілде сөйлейтін әртүрлі халықтар да кездеседі. Кейде бір халық екі тілді қолданады. Бұл құбылыс қостілділік немесе билингвизм деп аталады.

Дүниежүзінде тілдер санына қарай ірі, орташа, шағын және өте аз болып бөлінеді. Тілдерді туыстық белгілері бойынша тілдік семьяларға біріктіреді.

Жазу – мәліметті тіркеу, сақтау және беру құралы. Қазақ тілінде руна, араб, латын, кириллица жазулары қолданылған. Қазіргі кезде латын жазуына көшу мәселесі маңызды.

Этнолингвистикалық білім халықтардың тілдік ерекшелігін, мәдени байлығын және өзара түсіністігін зерттеуге көмектеседі.

Этнос Тіл Қостілділік Жазу Тілдік семья Этнолингвистика
Осы бөлімде мәтіннің қысқаша мазмұны берілген. Оң жақтағы тапсырмаларды орындап, жауаптарыңды тексер.

Тапсырмалар

Тексеру және балл
Жалпы балл
0/10
Дұрыс
0
Пайыз
0%
Деңгей
—

1. Этнос ұғымын мәтінге сүйеніп түсіндіріңіз.

2 балл

Түсініктемеде этностың кемінде 2 белгісін жазыңыз.

Кілт сөздер бойынша тексеріледі. Күтуде

2. Қостілділік (билингвизм) дегеніміз не?

2 балл

Қысқаша анықтама беріңіз және бір мысал келтіріңіз.

Екі тілді пайдалану туралы жазыңыз. Күтуде

3. Жазудың қоғам үшін маңызы қандай?

2 балл

Жазудың кемінде 3 қызметін атаңыз.

Тіркеу, сақтау, беру, алу. Күтуде

4. Дүниежүзі тілдері қандай белгі бойынша тілдік семьяларға біріктіріледі?

2 балл

Жауабыңда салыстыру негізін көрсетіңіз.

Сөздік қор мен грамматика еске түссін. Күтуде

5. Этнолингвистикалық білім не үшін қажет?

2 балл

Мәтіндегі ойға сүйеніп, 2–3 сөйлеммен түсіндіріңіз.

Тілдік бірегейлік, келісім, түсіністік. Күтуде

Дұрыс жауаптар және бағалау

Жылдам көру

Жауап кілті

Дескриптор

  • Этнос пен тіл ұғымын ажыратады;
  • Қостілділік құбылысын түсіндіреді;
  • Жазудың қызметтерін атайды;
  • Тілдерді топтастыру принципін біледі;
  • Этнолингвистикалық білімнің маңызын сипаттайды.