1-бөлім: Ел мен мемлекеттің географиялық айырмашылығы

1. Мәтінге сүйенсек, «ел» мен «мемлекет» ұғымдарының басты айырмашылығы неде?
Ел – белгілі бір шегарасы бар аумақты білдіреді, ал мемлекет – сол аумақтағы басқару жүйесі, халқы мен қауіпсіздік жүйесі бар қоғамның ерекше ұйымы.
2. Нысанның ел ретінде танылуы үшін 4-параграф бойынша қандай міндетті шарттар орындалуы керек?
Оның жер бетінде нақты орналасуы, шегарасы, сонымен қатар тұтастығы, тұрақтылығы және шығу тегі болуы тиіс.
3. Географиялық нысандардың басты қасиеттерін анықтау нешінші параграфта қарастырылған?
4-параграфта қарастырылған.
4. «Ел» түсінігі география ғылымында қандай орын алады?
Ел – ең басты географиялық нысандардың бірі болып саналады.
5. Мемлекеттің ішкі құрылымына мәтінде қандай ортақ мүдделер кіреді?
Оған тұрғындардың әлеуметтік және мәдени ортақ мүдделері кіреді.

2-бөлім: Географиялық жағдай және координаттар

1. Географиядағы «жағдай» терминіне мәтін бойынша қандай анықтама берілген?
Жағдай – бұл географиялық координаттар жүйесі шеңберінде және кез келген нысандарға қатысты Жер бетінде орналасуы.
2. Оқушылар географиялық координаттар жүйесімен жұмыс істеуді алғаш рет қай сыныпта меңгерді?
6-сыныпта географиялық нысандардың координаттарын анықтап үйренді.
3. Математикалық-географиялық орналасу нақты қандай тірек сызықтар арқылы сипатталады?
Ол градустық тор элементтеріне, яғни экваторға және Гринвич меридианына қатысты анықталады.
4. Координаттар жүйесіндегі орынды білу адамға қандай мүмкіндік береді?
Ол ел туралы мәлімет қажет ететін адамға елдің орналасуын көз алдына елестетуге көмектеседі.
5. Географиялық номенклатураны зерттеудің 8-параграфта көрсетілген тәсілі қандай?
Кейде адамдар елдің қасында орналасқан басқа нысандарды атау арқылы жақсырақ бағдарлай алады.

3-бөлім: Орналасу түрлерін салыстыру

1. Елдің «физикалық-географиялық орналасуы» дегенді қалай түсінеміз?
Бұл елдің айналасындағы басқа табиғи нысандарға қатысты орналасу жағдайы.
2. Күнделікті өмірдегі үйдің көшесі мен пәтер нөмірі географиялық орналасудың қай түріне ұқсайды?
Ол математикалық-географиялық орналасу үлгісіне (аналогына) жатады.
3. Адамдар мекенжай іздегенде неліктен көбіне физикалық-географиялық аналогқа жүгінеді?
Өйткені олар бағдар ретінде үйдің немесе нысанның қасында нақты не орналасқанын білгісі келеді.
4. Тек көршілес нысандарды атау арқылы орынды сипаттаудың қандай кемшілігі бар?
Географияны жақсы білмейтін адамға ол көмектеспеуі мүмкін немесе сипаттама нақты болмаса, іздеген елді басқасымен шатастырып алу қаупі бар.
5. Күрделі жағдайлардан қашпас үшін географтар ұрпағы қандай шешім қабылдады?
Олар елдің жер бетіндегі орнын нақты анықтау үшін арнайы физикалық-географиялық орналасу сипаттамасының жоспарын әзірледі.

4-бөлім: Физикалық-географиялық сипаттама жоспары (1-бөлігі)

1. Сипаттама жоспары бойынша елді тану ең алдымен неден басталады?
Ең бірінші тармақ бойынша елдің ресми атауын анықтаудан басталады.
2. Жоспардың екінші және үшінші тармақтары елдің қандай ауқымдағы орнын анықтайды?
Елдің жартышардағы және нақты қай материкте орналасқандығын анықтайды.
3. Елдің шеткі нүктелерін сипаттағанда міндетті түрде не көрсетілуі тиіс?
Шеткі нүктелермен бірге олардың географиялық координаттары қатар көрсетілуі керек.
4. Жоспардың 5-тармағында елдің жер аумағынан бөлек тағы не қарастырылады?
Аумақтың көлемімен бірге оның конфигурациясы (сыртқы пішіні) қарастырылады.
5. Елдің созылыңқылығын километрмен өлшеу қай бағыттар бойынша жүргізіледі?
Солтүстіктен оңтүстікке және батыстан шығысқа қарай қашықтық километрмен есептеледі.

5-бөлім: Физикалық-географиялық сипаттама жоспары (2-бөлігі)

1. Жоспардың 7-тармағы бойынша елдің су нысандарына қатысты қандай жағдайы тексеріледі?
Елдің қандай ірі су нысандарымен (мұхиттар, теңіздер) шайылып жатқандығы анықталады.
2. Көршілес рельеф пен табиғи нысандарды сипаттағанда жоспар бойынша неге назар аударылады?
Елмен қатар орналасқан ірі таулар, жазықтықтар, өзен-көлдер, аралдар мен түбектерге назар аударылады.
3. Елдің саяси-географиялық шекараларын анықтау жоспардың қай тармағында көрсетілген?
9-тармақта көрсетілген, яғни елдің қай мемлекеттермен және қай жерде шектесетіні анықталады.
4. Жоспардың 10-тармағында елдің басты орталығына қатысты қандай тапсырма берілген?
Еліміздің бас қаласын (астанасын) атау және оның координаттарын анықтау тапсырылған.
5. Географиялық жағдайды зерттеудің түпкілікті мақсаты (11-тармақ) қандай?
Географиялық жағдайдың сол аймақтың табиғатына және адамдардың өмір сүру жағдайының қалыптасуына тигізетін ықпалын түсіну.