1-жұп: Дәнді дақылдар географиясы және бидай белдеуінің сипаты
1. Еліміздегі диқаншылықтың негізгі саласы қандай және ол егістіктің қанша бөлігін алып жатыр?
🌾Диқаншылықтың негізгі саласы — дәнді дақылдар өсіру (ең алдымен, бидай дақылы). Олар Қазақстандағы барлық егістік жердің 📊2/3 бөлігін алып жатыр және егіншаруашылығында 🚜басты орын алады.
2. Қазақстанның негізгі бидай белдеуі қай аймақтарда орналасқан және олардың өнімдегі үлесі қандай?
📍Еліміздің негізгі бидай белдеуі — 3 тың игеру облысы: Қостанай, Ақмола және Солтүстік Қазақстан облыстары. Осы аймақтар республикадағы барлық астықтың 📈4/5 бөлігін береді және олар үшін ең қолайлысы — 🌌кара топырақ.
3. Қазақстанның Солтүстігі мен Оңтүстік өңірлерінде бидай себудің қандай климаттық ерекшеліктері бар?
❄️Солтүстік аймақтардың қысы суық, қар жамылғысы аз болғандықтан, көктемде себілетін жаздық бидай өсіріледі. Ал жылы Оңтүстікте 🌧️көктемгі, күзгі жауын-шашынды топырақ мол сіңіретіндіктен, бидай ☀️қысқа қарай себіледі.
2-жұп: Ылғал мен жылусүйгіш дақылдар және техникалық өсімдіктер
1. Күріш дақылын өсірудің басты географиялық орталықтары мен ерекшелігі қандай?
💧Күріш — жылу мен ылғалсүйетін, су басқан егістікте (чектерде) өсетін бірден-бір дақыл. Оны Оңтүстіктің суармалы жерлерінде: 🌊Сырдарияның аңғарларында (Қызылорда, Түркістан облыстары), сондай-ақ Іле мен Қаратал өзендерінің бойында (Алматы, Жетісу обл.) 🌾өсіреді.
2. Қазақстанда мақта мен қант қызылшасы қай өңірлерде егіледі және оларға қандай жағдай қажет?
🌱Қант қызылшасы жылу, ылғал мен құнарлы топырақты қажет ететін, еңбекті көп қажет ететін дақыл (Алматы, Жамбыл обл.). Ал мақта жарық, жылу мен ылғалды көп қажет етеді, оны өсіретін жалғыз аймақ — 📍Сырдария мен Арыстың аңғарлары (Түркістан облысы), оған ⏳сұр топырақ ең жарамды.
3. Күнбағыс пен картоп дақылдарының өнімділік көрсеткіштері мен негізгі аймақтары қандай?
🌻Күнбағыс құрғақшылыққа төзімді, аса көп күтімді қажет етпейді, оның дәнінің 3/5 бөлігін Шығыс аймақ береді. Ал картоп құнарлы, ылғалды топырақта, жаз салқын жылдары жақсы өседі; өнімнің 3/4 бөлігі 🥔Солтүстік пен Оңтүстіктен жиналса, ең көп өсірілетін жері — 🍏Алматы облысы.
3-жұп: Бақша және малшаруашылығы салаларының географиясы
1. Еліміздің «дәрумендер цехы» және «негізгі бағы» деп қай өңір аталады және онда не өсіріледі?
🍉Оңтүстік аймақ — еліміздің «дәрумендер цехы» әрі «негізгі бағы». Мұнда көгөністің 2/3-і, қарбыз бен қауынның 9/10-ы өндіріледі; сондай-ақ 🍇Іле және Талас Алатауының бөктерінде барлық бақтардың 3/5-і мен жүзімдіктердің 9/10-ы орналасқан, мұнда жүзімнің 30-дай сорты, 🍎апорт алмасы өсіріледі.
2. Малшаруашылығының орналасуындағы басты фактор не және ірі қара малдың бағыттары қалай бөлінеді?
🌾Малшаруашылығының басты факторы — азық базасы (жайылым, шабындық). Мал басының 3/5-і Солтүстік пен Оңтүстікте шоғырланған; Солтүстік, Шығыс пен Оңтүстікте 🥛сүтті және сүтті-етті бағыт дамыса, құрғақ және шөлді жерлерде 🥩етті бағыттағы ірі қара (қазақтың ақбас сиыры) өсіріледі.
3. Қазақстандағы қой, түйе, марал және ара шаруашылықтарының ерекше өнімдері мен орталықтары қандай?
🐑Қойшаруашылығында еділбай (қатал климатқа бейім) және қаракөл (Оңтүстік Қазақстан, қымбат тері) тұқымдары ерекшеленеді. Түйе шаруашылығы шөлді аймақтарда (Маңғыстау, Атырау, Қызылорда) дамыса, марал шаруашылығының басты өнімі — панты (мүйіз) 🏔️Оңтүстік Алтайда, ал ара шаруашылығы (ең жақсы бал) 🍯Шығыс Қазақстанда орналасқан.