1-жұп: Жер шарындағы материктер үлесі және Еуразия алыптары
1. Жер бетіндегі материктер Солтүстік және Оңтүстік жартышарларға қалай бөлінген?
Солтүстік жартышарда материктер 39%-ды, ал Оңтүстік жартышарда тек 19%-ды құрайды.
2. Материктік және мұхиттық жартышарлар деп Жердің қай бөліктерін атайды?
Солтүстік жартышарды – материктік, ал Оңтүстік жартышарды – мұхиттық деп атайды.
3. Қазақстан Республикасы Жер шарының қай материгінде орналасқан?
Ең үлкен материк – Еуразияда орналасқан.
4. Еуразия материгінің ауданы мен 2016 жылғы халық саны қанша болды?
Ауданы – 54,7 млн км², ал халқы – 5 млрд-тан астам адамды құрады.
5. Еуразия материгіндегі ең үлкен және ең терең көлдерді атаңыз.
Ең үлкен көлі – Каспий (396 мың км²), ал ең тереңі – Байкал (1642 м).
6. Әлемдегі ең биік тау жүйесі мен оның ең биік нүктесі қалай аталады?
Ең биік тау – Гималай, ал ең биік нүктесі – Эверест (Джомолунгма) тауы.
7. Жер бетіндегі ең ылғалды жер қай елді мекенде орналасқан және онда қанша жауын-шашын түседі?
Үндістанның Черапунджи қаласында орналасқан, онда жылына 12 мың мм жауын-шашын түседі.
2-жұп: Ыстық Африка және Солтүстік Американың табиғаты
1. Африканың ауданы қанша және ол қандай материк болып саналады?
Ауданы – 30,3 млн км², ол ғаламшардағы ең ыстық материк.
2. Африканың дәл ортасынан өтетін маңызды географиялық сызық пен ондағы алып шөлді атаңыз.
Дәл ортасынан экватор сызығы өтеді және онда ең үлкен Сахара шөлі орналасқан.
3. Африка атауының шығу тарихы немен байланысты?
Материктің солтүстік бөлігінде өмір сүрген халықтардың атауынан шыққан.
4. Солтүстік Америка материгінің жалпы ауданы қанша аумақты алады?
Жалпы ауданы – 24,3 млн км².
5. Солтүстік Америка өсімдіктер әлемінің ең алып және ежелгі өкілі қандай биіктікке дейін жетеді?
Секвойя өсімдігі, оның биіктігі 100-150 метрге дейін жетеді.
6. Басқа өңірлерде кездеспейтін қошқарөгіздің дене бітімі мен өлшемдері қандай?
Бір мезетте қошқарға да, қойға да ұқсайды; ұзындығы шамамен 2,5 м, биіктігі 1 м болады.
7. Күннен келетін жылу мен жарық деңгейінің материктерде әртүрлі болу себебі неде?
Материктердің түрлі географиялық ендіктерде орналасқандығынан.
3-жұп: Ылғалды Оңтүстік Америка, ерекше Австралия және мұзды Антарктида
1. Жердегі ең ылғалды материктің ең ірі мемлекеті мен алып өзені қалай аталады?
Ең ылғалды материк – Оңтүстік Америка, мемлекеті – Бразилия, өзені – Амазонка.
2. Әлемдегі ең биік Анхель сарқырамасы қай елде орналасқан және су құламасының биіктігі қанша?
Венесуэла мемлекетінде орналасқан, су құламасының биіктігі 1054 метрден асады.
3. Австралия материгінің орташа биіктігі және оның басты саяси ерекшелігі қандай?
Орташа биіктігі – 330 метр және бүкіл аумақты алып жатқан әлемдегі жалғыз мемлекет.
4. Австралия өсімдіктерінің қандай бөлігі дүниежүзінің басқа ешбір жерінде кездеспейді?
Өсімдіктердің 12 мың түрінің 9 мыңнан астамы тек осы жерге тән.
5. Австралияда сақталып қалған көне жануарлар мен жалғыз жыртқыш аңды атаңыз.
Көне жануарлар – үйректұмсық пен ехидна, ал жалғыз жыртқышы – динго иті.
6. Антарктида материгінің неше пайызы мұздан тұрады?
Антарктиданың 99 пайызы мұздан тұрады.
7. Антарктиданың басқа бес материктен басты адамзаттық айырмашылығы неде?
Ол Жер бетіндегі тұрақты тұрғыны жоқ жалғыз материк болып табылады.