Тапсырмалар тізімі
Бірге жазылатын сөздерді тауып, түрін анықтау
Берілген сөйлемдерден біріккен сөздерді тауып, олардың қай топқа жататынын (жер-су аты, жан-жануар, мамандық/тұрмыс атауы, т.б.) жазыңыз:
1) Былтыр жаздыгүні отбасымызпен Алакөл жағалауына демалысқа бардық.
2) Өнертапқыш оқушы жаңа шаңсорғыш үлгісін жасап шығарды.
3) Табиғат қорығында қарақұйрық пен аққұтан мекендейді.
4) Елімізде халықаралық деңгейдегі жаратылыстану олимпиадасы өтті.
- жаздыгүні – тұлғасы өзгертілген біріккен сөз (уақыт).
- Алакөл – жер-су аты.
- Өнертапқыш, шаңсорғыш – зат, құрал, мамандық/сала атаулары.
- қарақұйрық, аққұтан – жан-жануар, аң-құс атаулары.
- халықаралық, жаратылыстану – халықаралық терминдік мәнге ие сөздер.
Жақшаны ашып, сөздерді дұрыс жазу
Жақша ішіндегі сөздерді орфографиялық ережеге сай бірге немесе бөлек жазып, сөйлемдерді көшіріп жазыңыз:
1) Менің досым (еш/кімге) жамандық тілемейді.
2) Мектепте (әр/бір) оқушыға ерекше көңіл бөлінеді.
3) Атам (еш/адам) өз туған жерін уақытша да ұмытпауы тиіс деді.
4) Ауылда (кей/бір) азаматтар егін шаруашылығымен айналысады.
5) Дүкенде (кей/заттар) жеңілдікпен сатылып жатыр.
Ереже: Еш, әр, кей, бір сөздері есімдік/үстеумен тіркессе бірге, ал зат есіммен тіркессе бөлек жазылады.
- 1) Менің досым ешкімге жамандық тілемейді. (Есімдікпен – бірге)
- 2) Мектепте әрбір оқушыға ерекше көңіл бөлінеді. (Есімдікпен – бірге)
- 3) Атам еш адам өз туған жерін ұмытпауы тиіс деді. (Зат есіммен – бөлек)
- 4) Ауылда кейбір азаматтар егінмен айналысады. (Есімдікпен – бірге)
- 5) Дүкенде кей заттар жеңілдікпен сатылып жатыр. (Зат есіммен – бөлек)
«Өлкетану және Атамекен» тақырыбында сөйлемдер құрау
Берілген біріккен сөздердің кемінде 4-еуін қатыстырып, «Менің Отаным – Қазақстан» немесе «Жазғы демалыс» тақырыбына шағын байланысты мәтін (3-5 сөйлем) құрастырыңыз:
«Былтыр жазда біздің отбасымыз Баянауыл өңірінде демалды. Бос уақытымда атама саяжайда бау-бақша баптауға қолғабыс еттім. Кешкісін ағаларыммен бірге ұлттық ойын – тоғызқұмалақ ойнап, шеберлігімді шыңдадым. Қазақстанның көрікті жерлері халықаралық деңгейде танымал болып жатқанына қуанамын.»
Ереже мен білімді тексеру (5 тест)
1. Бірге жазылатын жер-су атын табыңыз:
2. Қай сөз қате жазылған?
3. «Еш, әр, кей» сөздері кай кезде бөлек жазылады?
4. Тұлғасы өзгертіліп біріккен сөзді табыңыз:
5. Жан-жануарлардың бірігіп жазылған атауын табыңыз: