🔹 1-топ: Карта және оның құрылымы
1. Карта дегеніміз не?
Жер бетінің кішірейтіліп, жинақы түрде жазықтықта шартты белгілермен бейнеленуі.
2. Карта жасау неге бағынады?
Оны кескіндеудің белгіленген заңдары мен ережелеріне бағынады.
3. Картаның жақтауы деп нені атайды?
Картографиялық кескінді шектейтін сызықтарды атайды.
4. Сыртқы жақтау қандай пішінде болуы мүмкін?
Шеңбер, тіктөртбұрыш және басқа пішінде болуы мүмкін.
5. Ішкі және сыртқы жақтаулардың арасында не орналастырылады?
Жер шарының түрлі нүктелерінің ендігі мен бойлығы көрсеткіштері орналастырылады.
6. Картадағы кескін жоқ бос орынға не беріледі?
Оның шартбелгісі (легендасы) беріледі.
7. Шартбелгі (легенда) дегеніміз не?
Картада қолданылған барлық шартты белгілердің мағынасына түсіндірме беретін белгілер жиынтығы.
🔹 2-топ: Географиялық карталардың жіктелуі
1. Географиялық карталарды қандай белгілері бойынша топтастыруға болады?
Аумақтық қамтуы, мазмұны, қызметі және масштабы бойынша.
2. Аумақтық белгілері бойынша карталар қалай бөлінеді?
Дүниежүзілік карта, материктер мен мұхиттар картасы, материк бөліктері, мемлекеттер, облыстар мен аудандар картасы болып бөлінеді.
3. Мазмұны бойынша карталар қандай екі негізгі топқа бөлінеді?
Жалпы географиялық және тақырыптық карталарға бөлінеді.
4. Тақырыптық карталардың басты ерекшелігі қандай?
Оның белгілі бір нақты тақырыпқа бағыныштылығы.
5. Африканың жалпы географиялық картасында не көрсетіледі?
Жер беті (бедері), тау шыңдары, ойыстар, нысан атаулары және негізгі пайдалы қазбалардың орналасуы.
6. Африканың саяси картасы қандай карта түріне жатады?
Мемлекеттерге арналған тақырыптық картаға жатады.
7. Картадағы кескіндерді толықтыру үшін тағы не орналастырылуы мүмкін?
Диаграммалар, кескіндер және кестелер орналастырылуы мүмкін.
🔹 3-топ: Карта масштабы және түрлері
1. Масштабы бойынша географиялық карталар қалай бөлінеді?
Ірі, орташа және ұсақ масштабты болып бөлінеді.
2. Карта масштабы мен оның нақтылығы арасында қандай заңдылық бар?
Масштабтағы сан артқан сайын, картаның нақтылығы азаяды.
3. Картаның масштаб саны кіші болса, ол нені білдіреді?
Ол кішігірім аумақты қамтып, нақтырақ мәліметтер береді.
4. Топографиялық карта деп қандай карталарды атайды?
Географиялық нысандар толығырақ көрсетілетін ірі масштабты (1:10 000-ден 1:200 000-ге дейін) карталарды атайды.
5. Топографиялық карталар қай салаларда қолданылады?
Халық шаруашылығында, әскери істе, зерттеу жұмыстарында және ұсақ масштабты карта жасауда.
6. Кескін картаның басты ерекшелігі неде?
Онда материктердің, өзендер мен қалалардың орналасқан орнының тек кескіні (контуры) ғана көрсетіледі.
7. Бейнеленген нысандардың өлшемі мен масштабқа қарай шартты белгілер қалай бөлінеді?
Оларды сипатына қарай бірнеше топқа бөлуге болады.